Суроо: Текебердик канча түрдүү болот?

Жооп: Текебердик өзүн башкадан жогору көрүү болуп саналат. Кылынган жерлерине карата үчкө бөлүнөт:

1- Аллаху тааларга карата текебердик:

Текебердиктин эң жаманы ушул. Намруд, фираун ушундай эле. Илахтыкты (кудайлыкты) доо кылышты. Кээ бир динсиздер да ыйманды, ибадатты, намаз окууну төмөндүк, артта калгандык деп эсептеп текеберленишет. Аллаху таала айтат:

"Чоңсунуп мага ибадат кылбагандар кор болгон абалда Жаханнамга кирет.” [Мумин, 60]

2- Пайгамбарларга карата текебердик:

Кээ бирөөлөр Пайгамбарларды өздөрү сыяктуу бир адам деп көрүшкөндүктөн, текеберденип аларга баш ийүүнү кабыл кылышкан жок. Мисалы, Пайгамбарыбыз алейхиссалам тууралуу мындай дешти:

"Бул да силер сыяктуу бир адам. Өзүңөр сыяктуу бир адамга баш ийсеңер зыянга учурайсыңар.” [Муминун, 33-34]

3- Адамдарга карата текебердик:

Кандайдыр бир маселеде өзүн башкадан жогору көргөн киши текебердүү болуп саналат.

Шам аскеринин кол башчысы Абу Убайда бин Жаррах хазреттери чоң жыйын менен Хазрети Омарды тосуп алды. Хазрети Омар кулу менен кезектешип төөгө мингендиктен Халифа төөсүнөн түштү. Ордуна кулу минди. Төөнүн тизгининен кармады. Бут кийимдерин чечип, дарыядагы суудан өттү. Муну көргөн кол башчы мындай деди:

— Мырзам, бүткүл шамдыктар, өзгөчө румдуктар (гректер) мусулмандардын халифасын көрүү үчүн чогулушту. Сизди карап жатышат. Бул кылганыңызды кантип түшүндүрө алабыз?

Хазрети Омар айтты:

— Эй, Аба Убайда! Сенин бул сөзүңдү уккандар адамдын шарапатын, кадыр-баркын жаныбарга минип жүрүүдө жана кооз кийим кийүүдө деп ойлоп калышат. Биз мурда төмөн жана кор бир коом элек. Аллаху таала бизди мусулмандык менен шарапаттандырды. Мындан башка шарапат, кадыр-барк издесек Аллаху таала бизди кор кылат, бардык нерседен төмөн кылат.